آموزش سریع ++C – قسمت ده – دستورات شرطی ۲

آموزش دستورات شرطی

در ادامه ی آموزش دستورات شرطی در زبان سی، میپردازیم به دستور if else. دستور if else در واقع یکی دیگه از ساختار های تصمیم گیری در برنامه نویسی به زبان سی پلاس پلاس هست. اگه جلسه قبلی که در باره دستور شرطی if صحبت کردیم رو هنوز مطالعه نکردید حتما یک مروری بکنید تا این جلسه براتون قابل درک بشه. کاری که این دستور انجام میده اینه که اول شرط مارو بررسی میکنه و میگه که: اگر شرطی که داخل if هست درست بود، if رو انجام بده در غیر این صورت (else) رو انجام بده.

برای اینکه بهتر متوجه آموزش دستورات شرطی بشید با یک مثال یک برنامه ی کوچک و متفاوت رو باهم می نویسیم که یه تنوع ایجاد بشه تو آموزشمون. برنامه ای که میخوایم بنویسیم، نحوه ی کارش به این صورته که باتوجه به مقداری که بهش میدیم برامون رتبه در نظر میگیره. مثلا فرض کنیم که شما در یک آزمون شرکت کردید و نمره ای که تو آزمون گرفتید رو میخواید تو این برنامه وارد کنید و برنامه به شما بگه که شما تو این آزمون پذیرفته شدید یا مردود شدید. با ما همراه باشید.

برای شروع یه متغیر تعریف میکنیم و نام متغیرمون رو grade (رتبه) در نظر میگیریم و در ادامه با استفاده از دستور cout یک پیام رو برای کاربر به نمایش میذاریم به عنوان مثال این پیام” : Please enter your grade “ خب حالا نوبت میرسه به دستور cin که راجع بهش در جلسات قبل صحبت کردیم. همونطور که میدونید این دستور برای دریافت داده از کاربر استفاده میشه. دستور cin رو اول مینویسیم و بعد نام متغیرمون رو  (به نحوه نوشتن این دستورات داخل کادر زیر توجه کنید).

در مرحله بعد نیاز داریم به دستورات تصمیم گیری. کاربر مقدار مورد نظر رو وارد میکنه و حالا میخوایم به برنامه بگیم که اگر عدد وارد شده مساوی یا بیشتر از ۵۰ بود پیغام شما قبول شدید و در غیر اینصورت پیغام شما مردود شدید رو برای کاربر نشون بده. (به نحوه نوشتن این برنامه خوب توجه کنید).

توجه : درصورتی که بخوایم بعد از دستور if یا else فقط یک دستور اجرا کنیم میتونیم از براکت ها صرف نظر کنیم در غیر اینصورت اگر بخوایم بیشتر از یک دستور بنویسیم حتما باید دستورات بعد از if یا else رو داخل براکت ها بنویسیم.

برنامه ی کامل مربوط به مثال بالا :

خب تا اینجای آموزش دستورات شرطی با دستور if else آشنا شدیم و متوجه شدیم که کاربرد و نحوه ی نوشتن این دستور در برنامه نویسی به چه شکلی هست. نکته مهمی که در ادامه ی آموزش ها میخوایم راجع بهش صحبت کنیم اینه که اگه در برنامه ای نیاز به این باشه که ما بیشتر از یک یا دو شرط بکار ببریم نحوه ی نوشتن اون برنامه به چه صورته. به مثال زیر توجه کنید.

فرض کنید که میخوایم برای یک رستوران برنامه ای بنویسیم که مشتری با وارد کردن مقدار پولی که همراش داره بتونه بفهمه که با اون پول چه غذایی میتونه بخوره 🙂 برناممون رو به این صورت مینویسیم :

برای درک بهتر این قسمت از آموزش دستورات شرطی به تشریح قطعه کد بالا میپردازیم. خب همونطور که میبینین در ابتدا یک متغیر تعریف کردیم و نام متغیرمون رو money گذاشتیم. در خط بعدی با استفاده از دستور cout متنی رو مبنی بر وارد کردن مقدار پول برای کاربر به نمایش گذاشتیم و در ادامه از دستور cin که برای دریافت داده از کاربر استفاده میشه استفاده کردیم.

در خط بعدی از دستور if استفاده کردیم و شرط رو به این صورت قرار دادیم که اگر مقدار پولی که کاربر وارد میکنه بیشتر یا مساوی با ۵۰ هزار تومان بود خط بعدی برنامه رو اجرا کنه که در خط بعدی با استفاده از فرمان cout تعیین کردیم که اگر این شرط برقرار بود کلمه ی “چلو کباب” به کاربر نشون بده. به همین ترتیب یک شرط دیگه مشخص کردیم با استفاده از دستور else if که به این معناست که اگر شرط برقرار نبود برنامه به خط بعدی بره و اون خط رو اجرا کنه. و همینطور در خط بعد مشخص کردیم که اگر مقدار پول کاربر بیشتر از ۳۰ هزارتومان بود خط بعد رو اجرا کنه که در خط بعد مشخص کردیم با این مقدار پول کاربر میتونه پیتزا بخوره. و همینطور با ۱۰ هزار تومان ساندویچ و اگر کمتر از ۱۰ هزار تومان پول همراش بود برنامه بهش میگه که هیچی نخوره 😀

نکته: ساختار کلی استفاده از دستورات شرطی به این صورته که از برنامه میخوایم که اگر (if) شرطی که مشخص کردیم برقرار بود برنامه اجرا بشه اگر نبود else if به خط بعدی برنامه بره و اگر بازم شرط برقرار نبود به خط بعدی بره و این روال تا زمانی ادامه پیدا میکنه که شرطی که میخوایم برقرار بشه. در نهایت اگر در هیچ کدوم از دستورات ،شرط مورد نظر برقرار نبود از else استفاده میکنیم یعنی اگه هیچ کدوم از شرط های بالا برقرار نبود else رو اجرا کن.

امیدوارم جلسه دوم آموزش دستورات شرطی براتون مفید بوده باشه. حتما و حتما بارها و بارها مطالب هر فصل رو چند بار با دقت بخونید و تمرینات رو انجام بدید و سعی کنید در برنامه ها تغییر ایجاد کنید و نتیجه رو ببینید تا درکتون از کاری که میکنید بیشتر بشه. موفق باشید.

  • در جلسه بعدی میپردازیم به مبحث عملگر ها یا اپراتور ها

 

2 نظر در “آموزش سریع ++C – قسمت ده – دستورات شرطی ۲

  1. marjan.alijani93 گفته:

    خیلی ممنونم که با آموزشهای خوبتون به پسرم انگیزه دادید تا این رشته رو برای ادامه تحصیلاتش انتخاب کنه. همیشه موفق باشید استاد ارجمند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

کد امنیتی * Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.